Bie Jeudenlapke

 

Tammo Pottenkieker

Teutje, mien vraauwmìns is n boetenlansker, stamt oaf van de Kaninefoaten. Lu bint hail aans as wie Grunnegers, ze waiten noamelek nait van lichten en swoaren. Teutje het din ook n echte Kaninefoatenkop, nait alle latjes in t hekje, t vet wil boven drieven, zo kin ik nog wel even deur goan. Nou goud...k wil hoeshollen ook nait bie t pad brengen mor ik beleef t ain en t aander mit heur, denk wel ais wat heb ik vrouger misdoan dak dit mout mitmoaken...

 

t Gebeurde op Teutjes joargdag, een dag om n kander swiet laif te hebben, mor dat luip hail aans. Ik as Joris Goudbloud wol der n biezundere dag van moaken, t minste wat je din doun kinnen is n bloumke. De verkoopster, n jong snötwicht, vruig wat veurn soort vraauwmìns Teutje was...denn
een bloumke mos aigenleks bie t karakter van de vraauw pazen...Ik gaf heur vot geliek, zunder noa te denken zee ik...dou mor n kaktus.

 

Ik docht dak het goud doan haar mor wat n ellende hebt wie had. t Ging haard om haard over en weer, om t weer recht te braaien stelde ik heur veur om aankommende zoaterdag bie Jeudenlapke wat schier ondergoud aan te schaffen, toun haar ik heur vot weer op t lientje. Wie noar Jeudenlapke tou...wie wazzen der in joaren nait west, wat het dij kerel der n nijmootse neren van kregen.
n Swiet uithangbordje nuigt joe nor binnen.

„Bist ter bie of bist ter nait bie mit Sam zien lingerie."

 

Je magt nait meer zeggen ondergoud, das nou lingerie. Ik zeg tegen Sam „hou komst op zo'n spreuk kerel." Sam schudde mit kop en zee „dij is van Sheakspiere." Ik zeg „ schier van dij Sheakspiere das t dat bordje even lainen magst." Wie waart nog mor net binnen werren we overrompeld mit n meziekje...

„Tjing tjang tjoedeltje wat jeukt mien knoedeltje."

Ik zeg „ wat een noflek deuntje Sam, wel is dij laller" „Oh" zegt Sam „das mien man Moos."

Ik zeg tegen Teutje „Sam is oet de kast komm." zegt Teutje „ wat mos hai din in dij kaast."

Nou ik zèg joe,t...dat binnen nou Kaninefoaten, wat heb ik vrouger misdoan.

„Dat komt goud oet dat je vandoag kommen" zegt Sam. „Je hebt gelok." De buustholder is vandoag joareg...600 joar... Ik zeg „ gefelicitaaierd, ik wil die nait veur de kop steuten, mor wie komt aigenleks veur n nije." „Dat hebt wie"“ zegt Sam, wie hebt het nijste van t nijste...de push up BH." (volgnde moal verder, din gaait Teutje de BH aanpazen.)

Grouten

Tammo

　

　

'De Penzel Müller klarinet'

De Leblanc Opus II

 

 

 

De Penzel-Mueller klarinet

Het bedrijf werd opgericht in New York 1899, door twee Duitse immigranten Gustav Ludwig

„Louis" Penzel(1855-1920) en Edward Georg Müller (1869-1956). Mueller of Müller geschreven komt beide voor. Rond 1900 kwamen vele Europese bedrijven naar de States omdat de markt daar veel groter was. Het bedrijf Penzel-Müller stopte in 1950.

Veel Jazz klarinetisten gebruikten een Penzel-Mueller klarinet. George Lewis, Woody Herman, zo ook Albert Burbank en Louis Cotrell hadden en hebben een Penzel-Müller klarinet.
De klarinetten werden als medium aangeboden maar de meeste klarinetisten makeerden ze als eerste klas. Ze kregen een wereldwijde reputatie. Vrije en zuivere toon, perfect in schaal en mechanisme.
Penzel en Müller ware goed opgeleide Duitse vakmensen en ze lieten de onderdelen ook uit hun geboorteland Vogtland/Saksen komen.

Ik heb een lijstje voor mezelf gemaakt van de instrumenten die ik voor de jazz/populaire muzikant als goed kwalifiseer. Ik vind dat de boring 15 mm of groter moet zijn dus in ieder geval een wijde boring. Het mondstuk een VanDoren B45, Gigliotti, Goldtone 2, de echte Chedeville, James Pyne. Dit zijn de mondstukken die bovenaan mijn lijstje staan, alhoewel een Buffet Crampon ook goed aanspreekt. De tip opening moet ruimte hebben, het is natuurlijk alles zeer persoonlijk.

Overzicht van mijn ervaringen met gebruikte medium klarinetten.

Selmer Signet--goed instrument--alle genre's--een medium instrument. Ik gebruik dit instrument in het volgend schrijven als leiddraad...als de norm voor een medium instrument.

Selmer excella een ietwat ouder instrument,leuk om op te blazen. Ik vind trouwens alle houten Selmers uit de goede oude tijd iets hebben. Ik ben ook fan van de oude SML instrumenten. Frankrijk op zijn best.
Beuscher Aristocraat = Selmer Signet. (zie hoofdstuk Buescher)

Getzen Student--kunststof--apart instrument--aparte toon--Ik dacht eerst aan een speelgoed dingetje maar toen ik het probeerde was de klank totaal anders als de andere klarinetten. Het sprong eruit en bevalt me zeer goed voor het populaire genre, iets aparts. Echter zeer grof onhandig in de vingers...het is wennen, maar de klank heeft iets. Ik zou het nooit in een ensemble gebruiken, alleen voor jazzy solowerk. Na een brand (lees het hoofdstuk over Getzen) liet Getzen instrumenten bouwen o.a. bij Selmer en dat merk je. Ik heb ook een Getzen de Lux (hout) kunnen proberen en die vergelijk ik dan weer met een Selmer Signet of een E11 van Buffet Crampon...een goed medium instrument.

Hammerschmidt Klingson... Duits systeem-- op het moment 2014 mijn echte favoriet...bevalt me goed. Voor alle genre's te gebruiken, eenvoudige applicatuur en dat maakt het iets eigens, iets natuurlijks. De Duitse systeem klarinetten zijn toch minder scherp en warmer van klank. Een nieuw instrument van Hammerschmidt is toch wel het neusje van de zalm...echter zeer prijzig.

De oude Uebel klarinet--Duits systeem is goed, maar is nooit mijn favoriet geweest. Echter de laatste nieuwere instrumenten zijn goed tot zeer goed.

De oude Conn424N--goed voor de jazz...leuk instrument, ook weer te vergelijken met de Selmer Signet...een medium instrument.

Op het moment ben ik bezig met twee Pruefer (hard rubber) klarinetten, ook een apart instrument. De binnenkant van het bovenste gewricht is van metaal, had ik nog nooit gezien. Ik heb ze nog niet geprobeerd. Pruefer maakte ook voor Penzel-Müller en vele anderen.

De professionals

 

Leblanc Opus II zeer prijzig...groots/breed...maar ligt me onhandig/groot in de vingers.

De Leblanc 1177 is evenzo een goed instrument en het verschil in klank is nihil, alleen de professional zal zijn voorkeur uitspreken. Alle Leblancs vind ik lomp in de handen...een koude ijzerige toon hebben...sorry ik kan het niet anders zeggen, maar wie ben ik.

Frits Würlitzer, zeer prijzig...zeer goed voor het klassieke genre, zou ik niet voor andere genre's gebruiken. Ik heb jaren op een Würtlitzer geblazen, als je dan op een Leblanc Opus, het paradepaardje van Leblanc blaast dan is het dag en nacht verschil. De klank van de Würtlitzer is totaal anders, ik vind het mooier en niet zo scherp, daarintegen is de Leblanc weer grootser van toon, meer klank. Als ik zou moeten kiezen zou ik dan toch de Würlitzer nemen. Maar als ik het geld dan toch zou uitgeven dan zou ik eerder bij een (oude) handswerk werkplaats omkijken in Duitsland zoals Hammerschmidt, Würtlitzer of Schiller in Zweden en er zijn nog vele anderen.

Als gewone doorsnee blazer zou ik een medium instrument kopen met...pas op...een goed... iets duurder mondstuk. Je kunt expirimenteren met een tonnetje enz en je kunt dan nog eens een keer via marktplaats een ander instrument kopen/proberen...Mij bevalt deze manier goed...af en toe een tijdlang op een ander instrument blazen.

Groetjes
John Hoekman
klarinetten atelier Woldendorp

　

De aanschaf van een klarinet

Een Jefrey klarinet

 

 

 

 

Tips bij aanschaf van een klarinet voor de "gewone man."

High pitch instrumenten, in de volksmond hoge stemming instrumenten zijn vanaf het tonnetje (dus zonder mondstuk) t/m de beker 23 inch lang (58,42 millimeter) Met deze instrumenten kun je niet samenspelen met huidige instrumenten zoals de piano of andere lage stemming instrumenten. Je kunt er weinig mee als je samen wilt spelen. Deze instrumenten stammen van voor 1950 doch niet alle instrumenten van voor 1950 zijn high pitch.

Low pitch instrumenten zijn voor ons geschikt, zijn vanaf het tonnetje t/m de beker 23,5 inch (59,69 millimeter) Let hier op bij de aankoop van een klarinet.

Vraag of alle delen van het instrument bij elkaar horen. Vaak staat op het bovenste en het lage gewricht (de twee delen van de klarinet waar kleppen op zitten) eenzelfde serie nummer. Bij sommige instrumenten kan het voorkomen dat er maar één serienummer op staat, dus moeilijk te beoordelen maar informeer of deze twee delen bij elkaar horen. Normaal is het wel te zien aan bv houtsoort of kleur of soort kleppen.

Stencil instrumenten zijn klarinetten die door andere firma’s in opdracht worden gemaakt voor een bepaalde firma, dus de naam die er op staat wil niet altijd zeggen dat ze ook daar zijn gemaakt.

Selmer maakte veel voor anderen zo ook Schreiber...eigenlijk maakte iedereen wel iets voor een ander. Door de bomen zie je het bos niet meer.

Vintage instrumenten zijn instrumenten uit grootmoeders tijd...Ik doe maar een gooi...1920-1970.

Let wel: Het mondstuk alsook het rietje zijn evenzo belangrijk als het instrument zelf. Meestal moet je bij aanschaf van een gebruikt instrument dit vervangen, laat je beslist voorlichten door een vakman.

Goedkoop op bv marktplaats of eBay wil niet zeggen dat het instrument per defenitie slecht is, maar...zelden dat ik een instrument in goede staat aankoop...laat het beslist nakijken c.q. repareren/reviseren door een vakman. Ik heb persoonlijk liever een vintage instrument die met vakmanschap/handwerk en zorg is gemaakt als een nieuw instrument waarvan er 3000 per maand de fabriek uitgaan. Ik heb niet gezegd dat ze slecht zijn alsook niet uit welk land ze komen. In 1948 begon eigenlijk de fabricage van goedkope student instrumenten in Amerika, ook hier zitten weer slechte en goede exemplaren tussen. Conclusie...laat je voorlichten door een onafhankelijke reparateur of stuur  een mailtje J.Hoekman17@kpnplanet.nl

Groetjes

John Hoekman
Klar, atelier Woldendorp